35 lat Muzeum Zabawek i Zabawy – 05.12.2014 wernisaż wystawy

Wernisaż wystawy „PRETEKSTY DO WSPOMNIEŃ. 35 LAT MUZEUM ZABAWEK I ZABAWY 1979 – 2014″odbędzie się 05.12.2014, (piątek) o godz. 17. Wernisaż uświetni występ Studium Gitar Klasycznych pod kierownictwem Jerzego Pikora.

W grudniu Muzeum Zabawek i Zabawy obchodzi swój jubileusz. Pierwsza wystawa została otwarta dokładnie 35 lat temu. Jest to idealna okazja do zaprezentowania przekroju naszych zbiorów. Wiele eksponatów po raz pierwszy zostanie pokazanych na wystawie. Oprócz zabawkowych przedmiotów chcemy, by ważną rolę w tej ekspozycji odegrali ludzie oraz ich wspomnienia, dlatego też wszyscy pracownicy muzeum wybrali po jednym eksponacie, który jest dla nich szczególnie ważny.

Wystawa to również podziękowanie dla darczyńców, przyjaciół i oczywiście wszystkich byłych pracowników muzeum.

35lat

Gry na Bukówce-22.11.2014

bez-pradu-bukowka

Światowy Dzień Pluszowego Misia w Muzeum Zabawek i Zabawy

25 listopada z okazji Dnia Pluszowego Misia, Muzeum Zabawek i Zabawy zaprasza na okolicznościowe warsztaty dla dzieci z grup przedszkolnych i klas 1-3 szkół podstawowych, które odbywać się będą bezpłatnie w godzinach 10-13.

Konieczna jest wcześniejsza rezerwacja pod nr telefonu 41 343 37 06

W tym uroczystym dniu oprócz wykonania ruchomej postaci misia, będzie można
w holu muzeum wykonać laurkę z życzeniami dla wszystkich pluszowych misiów.
Najpiękniejsze życzenia zostaną nagrodzone.

mis

Święto Pluszowego Misia


Specjalne lekcje muzealne dla przedszkolaków, konkurs plastyczny na najpiękniejszy portret misia, prezentacja nowej książki o przygodach misia Paddingtona – w przyszły czwartek 25 listopada Muzeum Zabawek i Zabawy po raz kolejny organizuje Dzień Pluszowego Misia. Tym razem partnerem muzeum jest Wydawnictwo Znak, wydawca książek o misiu Paddingtonie.

W godz. od 9-14 odbędą się specjalne bezpłatne lekcje poświęcone pluszowym misiom dla przedszkolaków. Dzieci poznają historię pluszowych misiów, wszystkie ważne i znane pluszowe misie, m.in. Kubusia Puchatka, misia Uszatka, Colargola, a także nowe przygody misia Paddingtona.

W godz.15-17 zapraszamy rodziców z dziećmi do udziału konkursie plastycznym na portret najpiękniejszego misia. Dla autorów najlepszych prac przewidziano nagrody. Konkurs odbędzie się w holu muzeum, a rysowaniu towarzyszyć będzie czytanie fragmentów nowej ksiązki o misiu Paddingtonie.

Dodatkowo przez cały dzień w Muzeum oraz na profilu muzeum na Facebooku trwać będzie plebiscyt na imię dla misia wyrwanego z rąk pracowników MPO i podarowanego muzeum przez Komitet Obrony Misia z Łodzi. – Miś przez cały dzień będzie siedział w holu muzeum, każdy będzie mógł dokładnie mu się przyjrzeć. Obok postawimy skrzynkę do głosowania, do której wszyscy chętni będą mogli wrzucać swoje propozycje imienia dla misia. – Autor imienia, które najbardziej nam się spodoba otrzyma ciekawą nagrodę niespodziankę – wyjaśnia dyrektorka muzeum Jolanta Podsiadło.

Nagrody w konkursach funduje wydawnictwo Znak. 

VIII Konkurs Zabawka Przyjazna Dziecku – wyniki i zdjęcia nagrodzonych zabawek

Protokół z posiedzenia jury VIII konkursu

„Zabawka przyjazna dziecku”

z dnia 17 listopada 2014 r.

 

Organizator konkursu: Muzeum Zabawek i Zabawy z siedzibą w Kielcach; konkurs realizowany pod patronatem honorowym Prezydenta Kielc Wojciecha Lubawskiego oraz Wojewody Świętokrzyskiego Bożentyny Pałki-Koruby. Fundatorami nagród są Muzeum Zabawek i Zabawy, Wzgórze Zamkowe: Institute of Design Kielce oraz Targi Kielce.

Jury w składzie:

Monika Patuszyńska–Dyrektor ds. artystycznych Institute of Design Kielce

Beata Grynkiewicz-Bylina–Profesor nadzwyczajny Instytut Komag, przewodnicząca jury

Wojciech Bajor-projektant zabawek, designer

Maciej Obara-Dyrektor Muzeum Zabawek i Zabawy, etnograf

przeprowadziło ocenę prac nadesłanych na VIII konkurs „Zabawka przyjazna dziecku”
i postanowiło, dysponując pełną pulą nagród (15 500 zł), przyznać następujące nagrody
w kategoriach:

  1. Zabawki wdrożone do produkcji

II nagroda: Gra Memo ptaki, owady–Katarzyna Jacobson–Cebulice Małe  (1500 zł)

II nagroda: Drewniane klocki konstrukcyjne–zestaw majster–Bartosz Światowski–Tychy (1500 zł)

III nagroda: Dziabągi Joanna Kaczmarek–Łódź (500 zł)

Honorowe wyróżnienie dla: Kalejdoskop, Detektyw, Pajacyki i wąż–Małgorzata Bojanowska–Kraków za zabawki do zabawy z osobą dorosłą

  1. Zabawki ludowe

I nagroda: Żaba z zestawu bożonarodzeniowego–Marian Mółka–Nowy Sącz (2000 zł)

II nagroda: Wiej wietrzyku, wiej!-Józef Żak–Staszów (1000 zł)

III nagroda: Kokoszki–Anna Marczak–Kętrzyn (500 zł)

  1. Zabawki artystyczne, prototypy

I nagroda: Lalka mama grzechotka–Iwona Nowakowska–Wrocław (2000 zł)

III nagroda: Lisek i przyjaciele-Agata Czechowicz–Dębowiec (500 zł)

III nagroda: Kaczka dziwaczka–Dominika Koszowska–Katowice (500 zł)

Wyróżnienie honorowe od przedstawicielki IDK Koniki–David Javorsky – Kraków

Wyróżnienie specjalne dla: Królik Eugenio–drugie życie sweterka, Mucha domowa–szara eminencja, Ameba kropka–Dorota Godlewska–Warszawa-za użycie materiałów recyklingowych (500 zł)

  1. Projekt  lalki współczesnej

I nagroda: Donata roma laskowa–Joanna Kłos–Dębica (5000zł)

 

Każda nagrodzona i wyróżniona zabawka otrzymuje prawo oznaczania wyrobu znakiem–logo konkursu.

 

Uzasadnienie jury:

Zabawki nagrodzone w kategorii wdrożone do produkcji, to klasyczna zabawka dydaktyczna
i konstrukcyjna, projekty rozwijające wyobraźnię i zdolności manualne. Jury sugeruje ponownie przeanalizowane konstrukcji zabawek pod względem ich bezpieczeństwa, spełnienia obowiązujących wymagań bezpieczeństwa w świetle aktualnych norm. Komisja konkursowa doceniła dużą oryginalność zabawek ludowych, zastosowanie tradycyjnych wzorów jako twórczej inspiracji dla współczesnych form. Materiały używane w projektach w kategorii zabawki artystyczne i prototypy były wysokiej jakości, wiele prac prezentowało ciekawą formę.

Kategoria specjalna-Lalka współczesna–jury zauważyło mało projektów wnoszących innowacyjne spojrzenie.

 

W podsumowaniu wyników konkursu jury podaje, że w VIII konkursie „Zabawka przyjazna dziecku” wzięło udział 95 uczestników–osób fizycznych i prawnych. Zgłoszono do oceny 154 zabawki.

Niezależne jury dziecięce wybrało pracę

Pauliny Herćan–lalka marionetka-Sulejówek (500zł)

 

Uroczyste wręczenie nagród oraz wernisaż wystawy pokonkursowej odbędzie się 7 grudnia 2014r.

Zabawki, które zostały nagrodzone w VIII edycji konkursu Zabawka Przyjazna Dziecku można zobaczyć na: https://www.facebook.com/media/set/?set=a.648472105272912.1073741854.304510549669071&type=1

Kabaret Leopolis dla dzieci


Cyrkowo-kabaretowe show dla małych i dużych zaprezentują w niedzielę w Muzeum Zabawek i Zabawy artyści ze Lwowa. Teatr – kabaret Leopolis przyjeżdża z okazji organizowanych już po raz V Dni Lwowa. Początek przedstawienia w niedzielę, 24 października o godz. 12. Spektakl zaplanowano na dziedzińcu, w przypadku niepogody przedstawienie zostanie przeniesione do sali konferencyjnej.

Zespół istnieje od 2004 roku, tworzy go 10 artystów: śpiewających, tańczących, bawiących publiczność. Zespół ma w swoim repertuarze także przedstawienia prezentujące miejską kulturę lwowską: batiarskie piosenki starego Lwowa. W spektaklu na dziedzińcu nie zabraknie pokazów klaunady, cyrkowych występów zapierających dech w piersiach, piosenki, humoru i bardzo duuużo dobrej zabawy.
Wstęp na imprezę wolny. Serdecznie zapraszamy!!!

Gry bez prądu w listopadzie

planszowki_11_inernet

Zasady sprzedaży wydawnictw muzealnych

Zapraszamy do zapoznania się z wydawnictwami znajdującymi się w ofercie Muzeum Zabawek i Zabawy.

Wszystkie wydawnictwa muzealne można nabyć bezpośrednio w siedzibie muzeum przy pl. Wolności 2 w Kielcach. Z wcześniejszych publikacji, których nakład został wyczerpany, można skorzystać na miejscu w bibliotece.

Zasady sprzedaży wydawnictw muzealnych
Zamówienia można składać pocztą elektroniczną na adres: a.mysliwiec@muzeumzabawek.eu,

telefonicznie lub faxem (41) 34 440 78 w. 162, tel/fax (41)) 344 48 19 oraz przez Allegro.

 

Zamówione pozycje wysyłamy po wpłaceniu należności na konto Muzeum lub za pobraniem.

Do kwoty zamówienia należy doliczyć koszty przesyłki (opłata pocztowa + przygotowanie):

 

list ekonomiczny – 9 zł

list priorytetowy – 11 zł

paczka ekonomiczna – 17 zł (przy przesyłkach powyżej 2 kg)

paczka priorytetowa – 20 zł

przesyłka pobraniowa na wskazany adres: od 0,5 do 2 kg – 20 zł

od 2 kg – 25 zł

 

Prosimy o podawanie dokładnych danych adresowych. Osoby zainteresowane wystawieniem faktury prosimy dodatkowo o podanie numeru NIP przy składaniu zamówienia.

Dane do wypełnienia przelewu:
Muzeum Zabawek i Zabawy
pl. Wolności 2

25-367 Kielce

nr konta

14 1050 1461 1000 0023 5336 9248

Tytułem: opłata za wydawnictwa

Warsztaty muzyczne cyklicznie w MZiZ

muzyczne

Od 13.10.2014 r. Muzeum Zabawek i Zabawy wspólnie ze Studium Instrumentów Etnicznych ruszyło z cyklicznymi warsztatami muzycznymi, podczas których dzieci i dorośli zapoznają się
z tajnikami gry na bębnach, conga, bongosach itp.

Warsztaty odbywają się cyklicznie w każdy poniedziałek i środę w godzinach:

 

– 17.00 – 18.00 dla dzieci w wieku od 6 do 12 lat;

– 18.15 – 19.15 dla dzieci w wieku od 6 do 12 lat;

– 19.20 – 20.20 dla osób od 15 roku życia.

Cena jednej lekcji to 15 zł od osoby.

Zajęcia prowadzi Piotr Stefański – multiinstrumentalista, twórca i lider zespołu Studium Instrumentów Etnicznych w Skarżysku-Kamiennej, wykonujących szeroko rozumianą muzykę folkową, przy użyciu instrumentów etnicznych z całego świata, gównie bębnów afrykańskich.

Rezerwacja i szczegóły pod numerem tel. 666 081 931 lub 602 695 916

Inauguracja działań edukacyjnych w Aptece Wyobraźni

W sobotę 04.10.2014 odbyła się inauguracja działań edukacyjnych w Aptece Wyobraźni

14.00 – Fusion – koncert gry na bębnach. Zespół został stworzony z grupy dzieci, które wzięły udział w warsztatach muzycznych z Piotrem Stefańskim – twórcą i liderem zespołu Studium Instrumentów Etnicznych w Skarżysku-Kamiennej.

14.45 – Wesoły cyrk interaktywne widowisko prowadzone przez Ewę Lubacz i Michała Lacha
– profesjonalnych animatorów.

Od 13.00 w Aptece Wyobraźni można było spotkać się z klaunem, szczudlarzami, dla chętnych dzieciaków fantazyjne malowano twarze.

Apteka Wyobraźni jest miejscem, które pozwala odkrywać własne talenty i nieograniczone możliwości nauki.

Fotorelację z tego wydarzenia można można zobaczyć tutaj  https://www.facebook.com/304510549669071/photos/pcb.625598010893655/625595620893894/?type=1&permPage=1

inauguracja

Wszystko gra

warsztaty_muzyczneTwoje dziecko ma talent muzyczny, potrafi grać na jakimś instrumencie, ma poczucie rytmu i słuch muzyczny…wcale nie musi.

Warsztaty w Muzeum Zabawek i Zabawy udowodnią, że każde dziecko ma talent i przy odrobinie wysiłku każda grupa maluchów zagra świetny koncert.

W związku z inauguracją działań kreatywnych w Aptece Wyobraźni, Muzeum Zabawek i Zabawy poszukuje dzieci powyżej 6. roku życia, chętnych do wzięcia udziału w darmowych warsztatach muzycznych, które odbędą się 4 października (sobota) w godzinach 10.00-12.00 w siedzibie muzeum. Podczas warsztatów dzieciaki zapoznają się z tajnikami gry na bębnach, conga, bongosach itp. Tego samego dnia o godzinie 14.00 dadzą koncert Fusion podczas inauguracji działań Apteki Wyobraźni.

Przygotuje je do tego wydarzenia Piotr Stefański – multiinstrumentalista, twórca i lider zespołu Studium Instrumentów Etnicznych w Skarżysku-Kamiennej, wykonujących muzykę określaną nazwą psychofolk, przy użyciu instrumentów etnicznych z całego świata, gównie bębnów afrykańskich.

Rezerwacja i szczegóły pod numerem tel. 41 343 37 15

Liczba miejsc ograniczona

Powitanie jesieni z Koroną

W najbliższą niedzielę (21.09.2014) od godz. 16.30 Kawka Zabawka wspólnie z Muzeum Zabawek i Zabawy oraz Koroną Kielce zaprasza na radosne powitanie jesieni.

Impreza zacznie się o 16.30 od wizyty Korony Kielce na muzealnym dziedzińcu. Dzieci będą mogły uczestniczyć w quizie sprawdzającym wiedzę o klubie, a ekspertem będzie Zbigniew Małkowski, bramkarz Korony. Dzieci będą wykonywać pacynki piłkarzy. Dla najmłodszych konkurs strzelania na bramkę z zawiązanymi oczami.

Od 17.00 rozpocznie się Bal jesiennych liści. We wspólnej zabawie uczestnicy udadzą się na wielkie grzybobranie, nauczą się jesiennego tańca z instruktorką akademii Dance Fit, pokonają warzywny tor przeszkód, stworzą jesienny krajobraz. Nie zabranie niespodzianek i nagród. Od uczestników oczekuje się dobrych humorów oraz jesiennych strojów. Nagrodzone zostanie najbardziej kreatywne przebranie. Na koniec zabawy tradycyjne odbędzie się wielka bitwa na liście.

Zabawa odbywać się będzie na świeżym powietrzu – na dziedzińcu Muzeum Zabawek i Zabawy

Wiek uczestników bez ograniczeń.

Biletem wstępu jest torba liści.

Prosimy o wcześniejszą rezerwację. 41 343 33 00 lub 666 840 226

Gry bez prądu we wrześniu

Sprawdź, jak prezentują się współczesne gry planszowe! W najbliższą niedzielę (21.09.2014 r.) Muzeum przygotowało dzień z grami planszowymi. Rywalizacja przy stole to ciekawa propozycja na spędzenie niedzieli w muzeum.

Gry planszowe cieszą się coraz większym powodzeniem, na comiesięczne spotkania w Muzeum Zabawek i Zabawy przychodzą całe rodziny oraz pojedyncze osoby, na stołach lądują gry o różnym poziomie trudności. Organizatorzy zapewniają, że próbować mogą już kilkuletnie dzieci, natomiast starsi mogą nad jedną grą spędzić nawet kilka godzin – wszystko zależy od poziomu trudności gry. Odpowiedni tytuł pomogą wybrać pracownicy Muzeum.

Gry planszowe znane od pokoleń dziś doczekały się wielu nowatorskich propozycji, to już nie tylko wyścigi czy potyczki szachowe. Obecnie gry pomagają w procesie edukacji czy kształtują zdolności ekonomiczne, są przy tym doskonałą zabawą, o czym nigdy nie należy zapominać.

Muzeum czeka na uczestników w wieku od 6 do 99 lat.

Miejsce:

Sala konferencyjna Muzeum Zabawek i Zabawy

Start godz. 9.00

Koniec godz. 15.00

Wstęp wolny

Głośne czytanie

W soboty 13 i 20 września 2014 r. o godz. 11.00 zapraszamy na głośne czytanie pod hasłem „Czary, gusła, tradycje. podania, przysłowia….” na podst. „dzieł wszystkich” tom 19 Oskara Kolberga – wybitnego polskiego etnografa i folklorysty z okazji 200 rocznicy jego urodzin. Całość odbywa się w ramach Europejskich Dni Dziedzictwa 13-21.09.2014

Zapraszamy serdecznie wstęp wolny.

Wojsko Polskie na fronach II Wojny Światowej 1939-1945 – modele i militaria

Muzeum Zabawek i Zabawy od 9 września 2014 r. zaprasza na wystawę ,,Wojsko Polskie na frontach II Wojny Światowej 1939-1945 – modele i militaria” ze zbiorów Pawła Gawrona, Tomasza Kilmka i Muzeum im. Orła Białego w Skarżysku-Kamiennej.

W roku 2014 przypada 75. rocznica wybuchu II Wojny Światowej. Tej okazji poświęcona jest wystawa.

Na wystawie będzie można zobaczyć kolekcję ołowianych żołnierzyków, modele samochodów, samolotów, czołgów z kolekcji Pawła Gawrona i Tomasza Klimka oraz militaria wypożyczone z Muzeum im. Orła Białego w Skarżysku-Kamiennej.

Pasja Pawła Gawrona z Kielc trwa już ponad siedemdziesiąt lat. Ciekawostką z życia kolekcjonera jest fakt, że urodzony w Warszawie, doczekał się wystawy swoich zbiorów w Muzeum Motoryzacji w Warszawie, mieszczącym się prawie naprzeciwko miejsca swojego przyjścia na świat.

Jednak zanim to nastąpiło, wiele zdarzyło się w jego życiu. Pierwsze kroki w modelarstwie przypadły na lata międzywojenne, gdy uczęszczał do modelarni LOPP, (Liga Obrony Powietrznej i Przeciwgazowej), budując tam swoje modele latające. Lata okupacji i powstanie warszawskie spędził w stolicy. Wywieziony do Niemiec, nie miał szans i możliwości, aby kontynuować swojezainteresowania, zmuszony był bowiem do ciężkiej pracy.

Gdy wrócił do Warszawy, zastał tylko ruiny swojego domu, a rodzinę porozrzucaną po całym kraju. Od tego czasu przeprowadzał się wielokrotnie, ale i prowadził działalnośćmodelarską. Ostatecznie po różnych perypetiach osiedlił się w 1952 roku w Kielcach, gdzie mieszka do chwili obecnej.

W zbiorach Pawła Gawrona znajduje się około czterystu modeli samochodów z wielu stron świata. Doliczyć do tego trzeba także różnego rodzaju kolejki, miniaturowe maszyny budowlane czy samoloty. Prezentowane były w wielu placówkach w całej Polsce, w tym w Muzeum Miasta Gdyni, Muzeum Zabawek i Zabawy w Kielcach, Muzeum Motoryzacji w Warszawie czy Muzeum Zabawek w Karpaczu. Ostatnio część kolekcji prezentowana była Filii numer 5 Miejskiej Biblioteki Publicznej w Kielcach na wystawie ,,Gdzie są auta z tamtych lat…”

  Zaproszenie przyjęło od nas Stowarzyszenie Rekonstrukcji Historycznej 4 Pułku Piechoty Legionów z Kielcach, które zaprezentuje militaria i mundury żołnierskie.

W programie Stowarzyszenia pojawią się stanowiska :

  • CKM wz.30 na oryginalnym trójnogu/podstawie z 1939 r. w ustawieniu przeciwlotniczym,

  • do treningu strzelania p-lot z wózkiem celu latającego i RKM wz. 28 na drewnianej podstawie p-lot

  • do treningu ciosów w walce na bagnety (drewniana rama z manekinem, maski szermiercze, karabiny do treningu walki na bagnety.

  • zaproszenie-1


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Patronat medialny:

logo_640x381

 

 

 

 

Współpraca:

logo_muzeum_550x640 logo_literaturymagnes_4_pp_logo_na_samochod_640x626

Spotkanie z Dorotą Combrzyńską-Nogalą

W dniu wernisażu 9 września 2014 r. o godz. 17.00 odbędzie się spotkanie z Dorotą Combrzyńską-Nogalą, autorką książek obyczajowych, tj. ,,Naszyjnika z Madrytu”, nagrodzonej Literacką Nagrodą im. Władysława Reymonta, ,,Piątej z kwartetu” oraz ,,Wytwórni Wód Gazowanych”. Jej książka dla dzieci ,,Bezsenność Jutki” została nagrodzona w konkursie ,,Książka przyjazna dziecku” w kategorii książki wydane, organizowanym przez Muzeum Zabawek i Zabawy w Kielcach oraz otrzymała nominację do Nagrody Książka Roku Polskiej Sekcji IBBY.

Dorota Combrzyńska-Nogala jest absolwentką filologii polskiej na Uniwersytecie Łódzkim. Mieszka w Łodzi, pracuje z dziećmi niesłyszącymi i współpracuje z grupą pantomimiczną. Współtworzyła cykl programów dla dzieci zrealizowanych w lokalnej telewizji.

Autorka w Muzeum Zabawek i Zabawy zaprezentuje swoją nową książkę dla dzieci ,,Syberyjskie przygody Chmurki”.

GRYWALIZACJA- 26.08-31.08

Muzeum Zabawek i Zabawy i wolontariusze z Klubu Gier Bitewnych „Kieł” zapraszają na spotkanie
z grami planszowymi i figurowymi:

26.29-08.14– w korytarzu przy szatni muzeum odbędzie się nauka gry m.in. „7 Cudów Świata”, możliwe będzie również zgłaszanie się do turnieju powyższej gry (od 10.00 do 15.00).

30.08.14- turniej gry „7 Cudów Świata” odbędzie się w korytarzu przy szatni lub jeśli będzie więcej niż 7 uczestników w sali konferencyjnej (od 11.00).

31.08.214– całodzienne spotkanie z grami figurowymi i planszowymi (od 9.00 do 17.00).

W korytarzu przy szatni organizowane będą pokazy gier figurowych bitewnych w tym najbardziej popularna Warhammer Fantasy Battle oraz Warhammer 40000, zaprezentowane będą bardziej niszowe Warzone Ressurection i historyczne Falmes of War, gdzie uczestnicy będą mogli zapoznać się
z tematyką Wargaming’u a także czynnie uczestniczyć, poznać zasady i samodzielnie zagrać. W sali konferencyjnej będzie zorganizowany games room, gdzie wolontariusze będą prezentować i uczyć zasad w wybrane przez uczestników gry planszowe.

 GRYWALIZACJĘ koordynuje Sebastian Zajączkowski

Barwy Europeady w Kielcach!

Zapraszając do Kielc na Europeadę, zapowiadaliśmy że miasto zupełnie się odmieni – zapełni się kolorowymi i wesołymi ludźmi, będzie żyło tańcem i zabawą. I te obietnice spełniliśmy!Serdecznie dziękujemy zespołom za udział w Europadzie w Kielcach oraz turystom i Kielczanom, którzy pokazali jak bardzo są gościnni i jak świetnie potrafią się bawić!

Zachęcamy do obejrzenia relacji z najważniejszych wydarzeń z Festiwalu (fot. Piotr Polak).